Hond mee naar zwembad?

Tekst: Trea Scholten. Dit artikel verscheen eerder in OOG Magazine van maart 2025.

Uit onderzoek van de achterban KNGF Geleidehonden & Hulphond Nederland uit 2020 blijkt dat 1 op de 5 cliënten met een hulphond weleens is geweigerd. En dat terwijl het VN-verdrag uit 2016 en de landelijke wetgeving stelt dat openbare gelegenheden verplicht zijn om mensen  met een beperking én hun assistentiehond toe te laten. Ook in zwembaden. Maar de praktijk is weerbarstiger. Een argument om geleidehonden niet toe te laten heeft vaak te maken met hygiëne.

Onzin, zo blijkt uit een onderzoek van de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht uit 2022. Een groep onderzoekers nam monsters van de poten van vijfentwintig assistentiehonden en van de schoenzolen van hun gebruikers. Wat bleek: de hondenpoten waren schoner dan de schoenzolen.

Weinig inclusief

Anne de Vette is 18 jaar. Ze houdt van water en zwemt graag. ‘In het buitenland is het nooit een probleem om Kingsley mee te nemen.’ Kingsley is haar geleidehond en gaat overal en altijd met Anne mee. ‘Soms moeten we ons vooraf aanmelden, maar lang niet altijd. Kingsley loopt gewoon mee, gaat op een kleedje liggen en blijft rustig bij de familie. Zo jammer dat het in Nederland zo moeizaam gaat.’ Anne woont op Goeree-Overflakkee en samen met haar moeder belde ze vrijwel alle zwembaden in de omgeving af met de vraag of ze Kingsley mee mocht nemen. Anne: ‘Van de tien zwembaden die we belden zijn we bij drie welkom. En dat terwijl Kingsley wettelijk niet geweigerd mag worden. Ik vind dat verdrietig.

Afgelopen zomer nog: mijn zusje ging met haar vrienden zwemmen in een buitenbad. Ze vroeg of ik mee wilde. Natuurlijk wilde ik dat, maar het kon gewoon niet, want Kingsley mocht niet mee. Dat is best frustrerend. Want ik vind zwemmen wel leuk! En ook als we met ons gezin een weekendje weggaan is het altijd uitzoeken of ik wel of niet mee kan zwemmen. Soms mag ik wel op bepaalde uren zwemmen. Of na sluitingstijd. Dat vind ik weinig inclusief. Gelukkig wonen we dichtbij het Haringvliet, en daar kan ik wel in duiken. Kingsley gaat dan altijd met zijn pootjes in het water om een stukje mee te gaan. Maar, we gaan alleen maar als Kingsley zich er ook fijn bij voelt. Dus met dertig graden en als het halve dorp er ligt gaan we niet.’

Speciale zwemuurtjes

Janine Delver (62 jaar) heeft wel een fijne ervaring met het zwembad. Ze zwemt in zwembad Dijnselburg in Zeist. Daar zijn speciale zwemuurtjes voor blinden en slechtzienden. Het bad is dan voor hen en er is altijd een extra begeleider in het zwembad. Janine vindt het heerlijk. In het zwembad zijn verschillende banen. Om te leren zwemmen en om baantjes te trekken. Janine kiest altijd voor de smalle baan. Janine: ‘Ik kan geen rechte lijn houden. Dat was in het begin best wennen, want ik zwom regelmatig tegen een lijn aan. Nu corrigeer ik makkelijker.’

In het begin mocht Umber, haar geleidehond naast het zwembad liggen. Totdat hij uitslag kreeg. Umber bleek allergisch voor chloorwater. Janine: ‘Het zwembad dacht direct mee over een andere oplossing. Er waren meer geleidehonden en dus werd besloten om de gezamenlijke kleedkamer geschikt te maken voor de geleidehonden. We kleden ons er om terwijl er voor de honden een bak met water klaarstaat. Er zijn ook speciale kleedjes waar de honden op kunnen liggen. Wie het nodig heeft wordt naar het bad begeleid.’

Via Oogcafé naar zwembad

Kim Disco is coördinator aangepaste sporten in Gouda. Tijdens het Oogcafé Gouda vroeg ze wat er gemist werd op sportgebied. Dat bleek zwemmen te zijn. Kim: ‘Dat hebben we toen gezamenlijk opgepakt. Op dit moment is er geen zwemmer met geleidehond, die is er wel geweest. De hond lag altijd heerlijk op een kleedje in de horeca. En later in een mand die de plaatselijke dierenzaak gedoneerd had. Helaas is zijn baasje overleden. Maar komt er weer een geleidehond, dan zullen we ook daar weer goed voor zorgen.’

Het zwemuurtje wordt goed bezocht en regelmatig komt het voor dat er wel vier geleidehonden in de kleedkamers van de mannen en vrouwen zitten. Janine: ‘En dat gaat hartstikke goed. Kijk, wij kunnen wel willen zwemmen en het is fijn dat de hond mee mag, maar het is ook belangrijk dat Umber het goed maakt. Als we klaar en weer aangekleed zijn, komt er een medewerker om de matjes en drinkbakken weer op te ruimen. Alsof er geen hond geweest is.’

Eveline Lentz-Mulder werkt bij KNGF Geleidehonden. Ze beaamt dat het nog lang niet vanzelfsprekend is dat een geleidehond mee mag naar een zwembad. En als het wel mag, dan is het van belang om rekening te houden met het welzijn van de hond. Eveline: ‘De warmte en aanwezigheid van chemicaliën zijn onprettig voor de hond. Soms mag je hond even bij de receptie liggen of een andere geschikte ruimte. Zo heeft de hond een rustige verblijfplaats én is er toezicht. Spreek dan vooraf ook duidelijk de omgangsvormen af over wanneer de hond wel of niet geaaid mag worden.’